Week van de mediawijsheid

Gepubliceerd op 09 Nov 2020

Even snel wat foto’s checken op Instagram of wat tweets bekijken op Twitter. Het lijkt allemaal heel onschuldig. Maar sociale media kunnen een negatieve invloed hebben op de mentale gezondheid van jongeren, blijkt uit Engels onderzoek.

 

Jongeren en sociale media

Tegenwoordig zit 99% van de jongeren op social media. Jongeren tussen de 12 en 18 jaar spenderen per dag zelfs gemiddeld 3 uur op sociale platformen, zoals Instagram, Facebook en Pinterest.

 

Hoewel de apps onschuldig lijken, zijn social media zeker niet alleen maar positief. Door hun vele social media gebruik kunnen jongeren onzekerheden ontwikkelen en slaapproblemen ervaren. Sommige jongeren hebben zelfs te maken met online pestgedrag.

 

Zelfbeeld

In het Engelse onderzoek ‘Royal Society For Public Health’ uit 2018 werd aan duizenden jongeren van 12 tot 18 jaar gevraagd hoe ze social media ervaren. Daaruit kwam een direct verband tussen het gebruik van online platformen zoals Instagram, Facebook en Pinterest en het toenemen van onzekerheid en een negatief zelfbeeld.

week van de mediawijsheid

 

Spiegelen aan anderen

Dat negatieve zelfbeeld komt doordat jongeren zichzelf constant vergelijken met anderen, en zich op social media spiegelen aan de content die ze van andere mensen lezen en zien. Wanneer ze op Instagram of Facebook foto’s voorbij zien komen van iemand met een betere auto of betere cijfers, trekken ze snel de conclusie dat ze minder goed zijn dan de betreffende persoon.

 

 

Mentale klachten door apps

Uit het onderzoek blijkt dat jongeren deze mentale klachten het vaakst door de app Instagram krijgen. YouTube blijkt het beste te zijn voor je mentale gezondheid. Hier bepaal je namelijk niet alleen zelf wat je gaat bekijken, maar kan je er ook beter terecht voor zelfexpressie en emotionele steun.

 

Influencer

Online Influencer Rieke Speksnijder (20) merkt ook dat de invloed van het internet op het mentale welzijn van jongeren steeds groter wordt. “Ik heb op het moment 3.000 volgers en mensen geven mij vaak de titel: Influencer. Persoonlijk vind ik dat een hele verantwoordelijkheid. Je wordt toch gezien als iemand met een voorbeeldfunctie, zeker voor de jongeren die op het platform zitten.”

 

Influencers zijn personen die actief bezig zijn op social media, ze hebben hier meestal veel succes bij worden daarom door duizenden mensen gevolgd.

 

Perfecte plaatjes

Dat het gebruik van sociale media kan leiden tot onzekerheid en een negatief beeld van jezelf, herkent Rieke ook. “Natuurlijk word ik soms onzeker door social media: al die perfecte plaatjes die voorbijkomen! Soms word ik er gek van. Maar dit is niet de realiteit; Ik heb ook tegenslagen in het leven en soms laat ik dat ook voorbijkomen in mijn instastories. Maar meestal probeer ik mijn volgers juist op te vrolijken met mijn foto’s en video’s, dat is ook veel leuker om naar te kijken”, zegt Rieke met volle overtuiging.

Persoonlijk vind ik de titel 'influencer' een hele verantwoordelijkheid, je hebt toch een voorbeeldfunctie.

Rieke Speksnijder, influencer

Week van de mediawijsheid: tips voor jongeren

Het is niet zo dat jongeren niets kunnen doen tegen de negatieve mentale gevolgen van sociale media. Er zijn diverse, vaak praktische mogelijkheden om deze klachten te verminderen.
 

Zet een maximale tijdsduur op

een app

Op je telefoon kan je instellen dat je maar een bepaald aantal uur of zelfs minuten op een app je tijd wilt spenderen per dag. Dat beschermt jongeren tegen de negatieve werking die de berichten van anderen kunnen hebben op hun stemming.

 

Een schermlimiet stel je in bij de instellingen van je telefoon of tablet. Bij de schermtijd zie je hoeveel tijd je op je telefoon spendeert. Swipe naar beneden en zie je ‘applimieten’ staan. Daar kies je vervolgens een app uit en stel je een maximale tijdsduur in.

Stel je bij de app Instagram 1 uur in, dan sluit de app zich vanzelf nadat je een uur op Instagram hebt gezeten en komt er een melding op je beeldscherm. Je kan er ook voor kiezen dat je telefoon de app blokkeert wanneer je het tijdslimiet hebt bereikt. Het uur gaat sneller voorbij dan dat je denkt!

 

Leg je telefoon op tijd weg zodat je kan slapen

Je telefoon geeft een bepaalde straling af waardoor je lichaam minder melatonine maakt. Melatonine is het stofje in je lichaam die ervoor zorgt dat je rust pakt en in slaap valt.

 

Omdat jongeren steeds langer op hun telefoon zitten lukt het ze minder goed om in slaap te vallen. Probeer hiervoor een tijd met jezelf af te spreken hoe laat je je telefoon uiterlijk uit zet. Dit zal positieve gevolgen hebben voor je mentale gezondheid en je slaaprust.

 

Niet alles op social media is realiteit

Niet alles wat je op internet ziet is realiteit, dat weet nu iedereen. Wanneer je weet van welk social media account je onzeker wordt kan je altijd dit account voor een tijdje ontvolgen. En geloof me, na een tijdje zal je je een stuk beter voelen.

 

Geschreven door: Emma Boon

 

Meer lezen over mentale gezondheid bij jongeren?

De onderstaande thema’s zijn gerelateerd aan het bovenstaande artikel.

 

Slaapproblemen

Zelfvertrouwen en weerbaarheid

Positieve psychologie voor jongeren

 

Staat er geen geschikt thema voor jou bij? De onderstaande link verwijst je door naar al onze thema’s!

 

Alle thema’s